Book
Dutch

Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door mon...

Choderlos de Laclos (author), Martin De Haan (translator)
+1
Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door mon...
×
Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door mon... Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door mon...

Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door mon...

Title
Riskante relaties, of Brieven verzameld in bepaalde kring en tot lering van enkele andere openbaar gemaakt door monsieur C*** de L***
Author
Choderlos de Laclos
Translator
Martin De Haan
Language
Dutch
Original language
French
Original title
Les liaisons dangereuses
Publisher
Amsterdam: Uitgeverij De Arbeiderspers, 2017 | Other editions
466 p.
ISBN
9789029588874 (hardback)

Other languages:

Reviews

Liefde is een steekspel

Les Liaisons Dangereuses van Choderlos de Laclos is een van de beroemdste onehitwonders van de wereldliteratuur. U kent hem vooral via de talloze verfilmingen? Een nieuwe, pittige vertaling is het gedroomde excuus om ook het boek weer ter hand te nemen.

Kapitein Pierre Ambroise François Choderlos de Laclos (1741-1803) was, in tegenstelling tot zijn op verleiding beluste personages, absoluut geen bedreven casanova. Hij gold zelfs als bijzonder bedeesd. Naar verluidt sloeg hij regelmatig in de knoop bij het eerste contact met het andere geslacht.

Toch hield de weinig spraakzame Laclos zijn ogen goed open in de adellijke kringen waar hij via een verworven familietitel in verkeerde. Om vervolgens de nobele kaste en haar weinig verheffende liefdespraktijken genadeloos in hun hemd te zetten. Precies daarom werd Les Liaisons Dangereuses (1782) door Charles Baudelaire ooit getypeerd als "een brandend boek, maar koud als ijs".

De militair met een uitzonderlijk palmares schreef Les Liaisons Dangereuses uit pure verveling. Ingekwartierd in het leger en wachtend op verlossend wapengekletter begon de veertigjarige Laclos op een loze dag aan zijn diabolische roman. Als een fly on the w…Read more

De lessen van de markiezin

#MeToo is van alle tijden. Martin de Haan maakte een geslaagde gloednieuwe vertaling van Les liaisons dangereuses van Choderlos de Laclos.

Grensoverschrijdend gedrag is van alle tijden. De libertijnen wisten er alles van. Alleen deden achttiende-eeuwers niet aan aangebrande sms'jes, maar schreven ze elkaar bladzijdenlange epistels. Je had ze in soorten, van Crébillon fils over Casanova tot de markies de Sade en Choderlos de Laclos. De Belgische prins Charles-Joseph de Ligne, zelf ook een libertijn, had voor deze laatste geen goed woord over, want in Les liaisons dangereuses is verleiden een cerebrale aangelegenheid en berekening was deze casanova te enenmale vreemd.

Hoe dan ook, om liefde gaat het niet in de briefroman die Frankrijk in 1782 op stelten zette. Een beetje libertijn is het om het veroveren te doen en precies daarom is Riskante relaties, de titel van de gloednieuwe vertaling van Martin de Haan, zo goed gekozen. Tot nu toe bestonden van de roman van Laclos drie Nederlandse versies, waarvan die van Adriaan Morriën uit 1954, bekroond met de Martinus Nijhof…Read more

Rode oortjes

Het geraffineerde en verbluffend moderne van Les liaisons dangereuses komt fraai tot uiting in de fonkelnieuwe vertaling van Martin de Haan.

Een frivool wicht belandt in de strikken van een Casanova, wordt op een haar na verkracht en komt tot inkeer: een oppassend huwelijksleven is misschien zo kwaad nog niet. Aldus de waarschuwende strekking van de Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart van Betje Wolff en Aagje Deken, de roman in brieven uit 1782 waarmee volgens literatuurhistorici de moderne Nederlandse literatuur een aanvang nam.

Het Franse spiegelbeeld van Sara Burgerhart is Les liaisons dangereuses. Daarin versiert een immorele aristocraat een 15-jarige blondine, misbruikt haar en laat haar reddeloos achter. Het slachtoffer eindigt in het klooster, de verkrachter bekoopt zijn wandaad met de dood. Ook deze roman verscheen in 1782, vertelt het verhaal in brieven (curieus detail: het zijn er 175, precies evenveel als bij Wolff en Deken) en wordt beschouwd als een vertrekpunt van de moderne roman.

Verschillen zijn er ook. De legerofficier en vrijmetselaar Pie…Read more

De uitstekende vertaling van dit meesterwerk van de hand van Adriaan Morriën (1912-2002) is goed voor een vijfde druk. Dit keer verschijnt het meteen onder de Franse titel (in vorige uitgaven heette het nog Gevaarlijk spel met de liefde), waarschijnlijk omdat het boek dankzij twee knappe verfilmingen in de jaren '90 ook bij een ruimer publiek zo bekend is geraakt. Als hekeling van de harde zeden en de wreedheid van de 18e eeuw en als ontmaskering van het frivole en libertijnse Ancien Régime is dit boek ongeëvenaard. In deze roman in brieven ontwikkelt zich een wreedaardig spel met de menselijke relaties, hier gedragen door de hoofdpersonages, de burggraaf De Valmont en de markiezin De Merteuil. Zij zullen er, vanuit een totaal amorele instelling, plezier in vinden anderen voor hun lusten te gebruiken. Het misbruik van de menselijke gevoelens voor allerlei doelstellingen is echter van alle tijden, wat meteen de universaliteit en de tijdloosheid van het werk verklaart. Natuurlijk…Read more
Dat het najagen van libertijnse geneugten een quasi-militaire strategie, arglist en logistiek, vereist, moge duidelijk zijn. Het zijn kwaliteiten waarmee legerofficier Laclos (1741-1803) de twee cynische protagonisten in zijn polyfone briefroman (1782) rijkelijk bedeelt. In deze zedenschets van een aristocratische, patriarchale klasse met ingewortelde erecodes weten zowel de vicomte de Valmont als de marquise de Merteuil hun intenties (verleiding, lustbeleving, bedrog, wraak) behendig te vermommen en hun prooien, en uiteindelijk ook zichzelf, in de val te lokken. Zo beleeft de lezer van brief tot brief stijl, stemming en situatie van een zevental personages, doorziet hij het verloop van wel naar wee en proeft hij een revolutionaire wake-upcall. Zoals de Verlichting au fond ook een rationele oproep tot emancipatie was. De roman is meermaals verfilmd en veelvuldig vertaald. Adriaan Morriën was de eerste Nederlandse vertaler (1954), Martin de Haan nu de vierde met een adequaat eigentijds…Read more

Ach, preutsjelief!

Nieuwe vertaling van Choderlos de Laclos, 'Riskante relaties', brengt variaties op 'me too' in de 18de eeuw.

Schijnheilig oppert de zogenaamde uitgever van de brieven in Choderlos de Laclos' beroemde brievenroman 'Les liaisons dangereuses' dat de vertelde gebeurtenissen onmogelijk in het tijdperk van de Verlichting hebben kunnen plaatsvinden. Ze zouden te min en te schandelijk zijn voor 'deze tijd van filosofie, waarin het licht der rede zich alom heeft verbreid en, zoals iedereen weet, alle mannen zo deugdzaam en alle vrouwen zo zedig en ingetogen heeft gemaakt'. Een aardig staaltje ironie en evenzoveel misleiding, want elke tijd heeft z'n eigen mix van moraliteit en perversiteit; wie beweert dat zijn tijd te goed is voor het kwaad pleegt geschiedvervalsing.

Het verhaal in 'Les liaisons dangereuses' gaat over machtsmisbruik, manipulaties en misleide minnaars en minaressen. Op instigatie van een verdorven markiezin bepotelt en misbruikt een haast even verdorven vicomte (burggraaf) als een me-too klant avant la lettre onschuldige vrouwe…Read more

About Choderlos de Laclos

Pierre Ambroise François Choderlos de Laclos (French: [pjɛʁ ɑ̃bʁwaz fʁɑ̃swa ʃɔdɛʁlo də laklo]; 18 October 1741 – 5 September 1803) was a French novelist, official, freemason and army general, best known for writing the epistolary novel Les Liaisons dangereuses (Dangerous Liaisons) (1782).

A unique case in French literature, he was for a long time considered to be as scandalous a writer as the Marquis de Sade or Nicolas-Edme Rétif. He was a military officer with no illusions about human relations, and an amateur writer; however, his initial plan was to "write a work which departed from the ordinary, which made a noise, and which would remain on earth after his death"; from this point of view he mostly attained his goals with the fame of his masterwork Les Liaisons dangereuses.

It is one of the masterpieces of novelist…Read more on Wikipedia