Book
Dutch

Zwerm : geschiedenis van de wereld

Peter Verhelst (author)
+1
Zwerm : geschiedenis van de wereld
×
Zwerm : geschiedenis van de wereld Zwerm : geschiedenis van de wereld

Zwerm : geschiedenis van de wereld

Title
Zwerm : geschiedenis van de wereld
Author
Peter Verhelst 1962-
Language
Dutch
Publisher
Amsterdam: Prometheus, 2005
666, 5 p.
Note
Pagina's in omgekeerde volgorde
ISBN
90-446-0675-1 (hardback) 9789044606751 (hardback)

Reviews

Alles is besmet

Hoe de skyline van New York verdwijnt in de grond: het is een beeld dat Peter Verhelst al meedroeg sinds Tongkat (1999), maar pas in 2001 zette hij het op papier. Enkele maanden later kwamen de WTC-torens naar beneden en stond er geen stop meer op de fictie overtreffende werkelijkheid. Zoals menige andere schrijvende tijdgenoot voelde ook Peter Verhelst de jeuk om 'zijn' tijd te verdichten. 'Het ware onverantwoord geweest om nog maar eens met sprookjes of andere mythische verhalen aan te komen zetten. Tongkat is niet gelezen zoals het hoorde. De geschiedenis schreeuwde in mij om een andere taal, een andere vorm. En dat werd de zwerm.'
'Ik heb dingen gezien." Het zinnetje komt als een mantra terug door het hele boek. Zwerm is bevolkt met mensen die, zoals de lezer, veel klokken horen luiden maar weinig klepels zien. Feiten uit de geschiedenis van de vorige eeuw rijgen zich aan elkaar in een woeste en verwoestende film: de wereld zelf ligt op sterven en ziet 'zijn' leven passeren. Mijlpalen uit de geschiedenis, van de holocaust tot 9/11, krijgen door hun opeenvolging en verstrengeling een diepere, meestal angstaanjagender betekenis: van de lof van Adolf Hitler op de Amerikaanse eugenetica over de experimenten van kampdokter Mengele naar de bewust besmette Vietnam-soldaten, levende virusbommen, in Israël ontworpen biologische computers en de vogelpest. Complotten? Heel zeker. Paranoia? Ook. Prettig gestoord googelen? Evenzeer.

"Ja, het is een boek met een boodschap", zegt Peter Verhelst. "Maar het is eerst en vooral ook een literair werk. Ik heb er me ongelofelijk goed mee geamuseerd." Zijn zoon Alexander (11) ook. …Read more

We zijn besmet en we muteren

Peter Verhelsts jongste roman Zwerm noemden we een superieure ideeënroman'. Een prikkelende, soms zelfs irriterende politieke roman. Een boek dat je onmiddellijk zou willen herlezen.' Peter Verhelst over deze nieuwe bladzijde in zijn dwarse oeuvre.

Interview

Het kan maar creatief zijn als het niet klopt'

- Zwerm kreeg een behoorlijk hoogdravende ondertitel mee: Geschiedenis van de wereld. Wat wilde u daarmee uitdrukken?

,, Zwerm is geen overzicht van de wereldgeschiedenis, en die Geschiedenis van de wereld heeft niets met ambitie te maken. Het gaat erom een rode draad te vinden in de geschiedenis, van nu terug tot aan de oerknal. Die rode draad blijkt geweld te zijn. Geweld staat in de genen van de wereld geschreven. Dat wordt op tragische wijze geïllustreerd door wat er de laatste tijd allemaal gebeurt. We worden echt gebombardeerd met drama. De ene orkaan is nog niet voorbij, of de andere is er al. Het doel van geweld lijkt steeds meer te zijn nog meer geweld op te roepen of nog grotere verwarring te zaaien.''

- U had materiaal te over - de hele wereldgeschiedenis - om die rode draad' te illustreren, maar uiteindelijk komt u toch weer uit bij de Endlösung, in die vijf jaren tussen 1940 en 1945. I…Read more

Het toekomstige lichaam

,,Dit is onmogelijk. Wat hier gebeurt, druist tegen alle natuurwetten in'' Zwerm, de nieuwe roman van Peter Verhelst, is een triomf en een absolute aanrader. Het is een superieure ideeënroman, met invloeden van thrillers en sciencefiction.

'Zwerm' is een wereld parallel aan de onze, waarin alle schrikbarende elementen uit onze wereld zich verzamelen

Een onschuldige man wordt op de hielen gezeten door de politie, maar hem benaderen is uiterst gevaarlijk. Angel is niet alleen een vechtmachine, maar ook het resultaat van illegale experimenten. Een pianiste wordt ontvoerd en haar vriend, Abel, gaat naar haar op zoek, daarbij geholpen door Angel. Het spoor leidt naar Meneer H, een zakenman met een vinger in elke pap. Angel, Abel en de ontvoerde Pearl zullen het nooit te weten komen, maar het netwerk van Meneer H strekt zich uit tot in Israël, waar wetenschappers werken aan een ongelooflijk, revolutionair project.

De draad kwijt? Dit is nochtans de aller-, allereenvoudigste samenvatting die ik kan geven van Zwerm. Geschiedenis van de wereld . Daar staat tegenover dat dit lijvige boek geen intellectualistische kruiswoordpuzzel is. Veeleer is het een auto-ongeval zonder lichamelijk letsel: je moet het gevaarte o…Read more

Geniale vervreemdende vorm

De uitgever beweert dat 'Zwerm' van Peter Verhelst het boek van het jaar is. En misschien heeft hij zelfs geen ongelijk. Al hangt alles van je verwachting af. Het boek is minstens baanbrekend en in sommige opzichten ook geniaal. Verwacht van de opvolger van het bekroonde 'Tongkat' alleen geen roman zoals je die gewend bent.

In geen enkele Europese stad kan je de recente geschiedenis zo duidelijk van de straten lezen als in Berlijn. In het hart van die stad, onder Checkpoint Charlie en de ruïnes van het Gestapo- en SS-hoofdkwartier, staat een museum voor joodse geschiedenis. Het gebouw is getekend door de Poolse Amerikaan Daniel Libeskind, de man die de nieuwe torens voor Ground Zero in New York heeft ontworpen. Het museum maakt meteen duidelijk waarom Libeskind ook de man was om die plannen voor Ground Zero te tekenen. Libeskind heeft van het gebouw in Berlijn een metafoor gemaakt van de joodse geschiedenis. De vorm van het gebouw werkt meteen op de bezoeker in. Het bestaat uit lange, chaotisch door elkaar lopende gangen, strakke hoge wanden, veel grijs en zwart en schuine, kleine ramen. Loop je er doorheen, dan word je duizelig. Je voelt je ontredderd en bedreigd door je omgeving. Dat is de bedoeling, zegt Libeskind, door de structuur voel je de ontreddering van de joodse geschiedenis, het eeuwige vl…Read more

Soldaat in een doodseskader

'Zwerm' van Peter Verhelst: dé roman van het najaar? Ja, maar dan wel met voorsprong de meest irriterende en pretentieuze. Hoog tijd voor een nuchtere analyse van zoveel theatrale grootspraak.

'Ik zit in het zwarte gat dat ik zelf heb bedacht!' Aldus Rode Wolk, een van de zovele exotische personages, in Zwerm , het nieuwste, zogezegde meesterwerk van Peter Verhelst. Je moet er dan wel al vijfhonderd bladzijden voor doorworsteld hebben om op zoveel hilarische zelfkennis te stoten. Verhelst is er weer eens in geslaagd om zijn ballon op te blazen en hem met veel gedruis te laten leeglopen tot er letterlijk niets meer overblijft, excuseer: de leegte voor de oerknal. Tja, en dan maar oreren dat je zeker niet mag proberen te begrijpen wat er hier aan de hand is, maar je als lezer vooral moet laten platwalsen, neermeppen, kortom: verpletteren door deze uit de hand gelopen proef van totalitaire esthetica.

'Er is niets aan de hand.' Zo begint Zwerm veelbetekenend. Verhelst heeft al onmiddellijk een apocalyptisch visioen opgetrokken waarin een Twin Towers-achtige constructie onheilspellend in de diepte verzinkt. Of is het een filmscène?, kn…Read more

Een pleidooi voor onzuiverheid

'Ik wil de werkelijkheid meedogenloos laten binnensijpelen en laten meespelen in mijn schrijven', zegt Peter Verhelst. Het klinkt als een nieuw poëtisch manifest. Deze week verschijnt zijn nieuwste roman. Het boek telt 666 pagina's. Een satanisch getal. Het getal van 'Het Beest'. 'Dit boek is mijn manier om af te rekenen met dat geloof in die grote verklaarbare dus in de hand te houden wereld.'

Het heet 'zwerm'. Het heeft als ondertitel 'geschiedenis van de wereld'. Het werkt als een virus. Als een soort draaikolk naar een diepe kern, zo leest het boek van Peter Verhelst. Het neemt alles in zijn beweging mee. Het leest niet alleen, het doet ook denken. In golven. Inzichten die opeens oplichten, muziek die opeens hoorbaar wordt, beelden die weer voor het netvlies verschijnen... Als een verbale, hedendaagse versie van een schilderij van Hieronymus Bosch, zo leest het. Het is een oord waarin Motorhead, beeldende kunst, Satan, de beelden van het VTM- en VRT-journaal, CNN, de filosoof Jacques Derrida, Ovidius' metamorfosen, genetica, het menselijk genoom, alzheimer, neurologie, Rimbaud, fysica en metafysica, computertechnologie en het persoonlijke geheugen van de lezer elkaar betekenis verlenen.

Het is een bom die een wereld in elkaar laat vallen. Een omgekeerde oerknal.

Het is een boek dat veel verder reikt dan het parochiale universum waarin veel Vlaamse literatu…Read more

Peter Verhelst, bouwer van een weerbarstig en afwijkend oeuvre, heeft goed begrepen dat de realiteit de fictie altijd overstijgt. In zijn jongste roman Zwerm graaft hij in die hallucinante werkelijkheid en googlet zich een verbluffende, apocalyptische en verontrustende literaire variant bij elkaar. Na zijn even succesvolle als indrukwekkende roman Tongkat heeft 'de profeet van Nazareth' zijn ambities duidelijk nog aangescherpt.

Met Zwerm lanceert Verhelst een nieuw soort fictie, dat zijn realistische visioenen perfect vormgeeft. Het boek wil een roekeloos gemonteerde film van de perfide wereld zijn en slaagt daar nog in ook. De mythes en sprookjes worden deze keer vervangen door en bedolven onder een splinterbom van fragmenten uit de moderne wereldgeschiedenis. Vergeleken met de in het gezicht ontploffende realiteit van Zwerm, is de van bloed doordrenkte maatschappij uit Tongkat een vaag, abstract en tijdloos niemandsland. De ondertitel, 'Gesc…Read more
De ondertitel, ‘Een geschiedenis van de wereld’, duidt op niet geringe pretenties. Het opzichtige geschetter kan niet verhullen dat het dikke boek weinig meer is dan een ongesorteerde opeenhoping van (postmodernistische) spreuken en clichés. Een manifest over de nieuwe mens, in het midden van de roman, staat bol van sf-kreten als ‘virutopia’, ‘grenzeloze verveelvoudiging’ en ‘het antilichaam’. Terrorisme, het Midden-Oosten, geheime diensten, seriemoorden, ‘de leider’en een conspiratief Centrum, veel geweld, oorlog, drugs, technologie enz.: alle mogelijke ‘moderne’ logo’s worden in ademloos tempo door elkaar gehusseld, in een stroboscopische aaneenschakeling van losse zinnen, verbandloze scènes, spreuken, en ‘verhalen’ uit de geschiedenis van de mensheid. En geschiedenis is gereduceerd tot herkenningstekens, of het nu om het nationaalsocialisme, Vietnam, Palestina of de Bijbelse geschiedenis gaat. Een opgeblazen boek met uitsluitend special effects is een zwaktebod om op te bieden tege…Read more

Een roman die u moet bewonderen (maar niet hoeft te lezen)

Een rist Vlaamse recensenten riep de nieuwe roman van Peter Verhelst al uit tot absoluut meesterwerk nog voor hij in de winkel lag. Vreemd, 'Zwerm' is bijzonder, maar beslist geen meesterwerk.

Nog voor we Zwerm , de vreemd vormgegeven roman van de Vlaming Peter Verhelst, in de handen kregen, weerklonken her en der al kreten van bewondering. Zoveel applaus - en dan nog zo vroeg - kan slechts op twee zaken wijzen: ofwel is het boek echt subliem, ofwel bevat het zoveel excellente ingrediënten, dat niemand het nog waagt om de zwakheden te belichten. Wat blijkt? Het markante boek zal met zijn hippe aura van intelligent leesvoer en maatschappijkritiek menige boekenkast sieren, maar zal lang niet door iedereen uitgelezen worden.

Blijkbaar staat het boek in het teken van alles moet anders . Op de cover prijkt geen titel, noch auteursnaam. Het boek begint op bladzijde 666 (het getal van de duivel), vervolgens wordt afgeteld tot 0 en dan volgt er nog een epiloog tot -6. Het lettertype wijzigt. Sporadisch wordt een blad gevuld met één letter, één woord of een herhaling van hetzelfde woord. Gelukkig is het niet allemaal loos vormspel. De aftel…Read more

About Peter Verhelst

CC BY-SA 4.0 - Image by Filip Naudts

Peter Verhelst (born 28 January 1962) is a Belgian Flemish novelist, poet and dramatist. He won the Ferdinand Bordewijk Prijs for Tongkat. His latest novel is a political thriller, Zwerm.

Life

Peter Verhelst was born in Bruges, Belgium. In his youth, he was extremely interested in books, reading atlases and encyclopaediae, as well as novels, and writing poetry from the age of 16.

While a teacher in Dutch, English and History, he debuted in 1987 with the poem "Obsidiaan", with his first novel - "Vloeibaar harnas" - following in 1993. Thereafter, he worked as a teacher at the Institute for Food in Bruges, quitting in 1999 to begin writing full-time. In 2000, he won the prestigious Gouden Uil (Golden Owl) and Young Gold Owl (Jonge Gouden Uil), a literary prize for Belgian literature in the Dutch language. He also started working as a playwright, with his first play completed in 1997.

In 2016 he won the Ida G…Read more on Wikipedia